Twijfelpacifist

Soms denk ik dat ik een pacifist ben. Nee, geen pacifist die met spandoeken loopt te zwaaien. Noem me maar ‘twijfelpacifist’. Want sprak Christus de vredestichters niet zalig? Zijn eigen leven was een toonbeeld van geweldloosheid: ‘Hij werd mishandeld, maar Hij liet zich verdrukken en deed Zijn mond niet open; als een lam dat ter slachting geleid wordt…’

Geïnspireerd door de Bergrede riep Gandhi (foto) op tot geweldloos verzet tegen de Britse overheersing in India. De zendeling Stanley Jones vroeg hem eens: ‘U citeert vaak de woorden van Christus, waarom is er dan zo’n duidelijke afkeer bij u om een volgeling van Hem te worden?’ Gandhi antwoordde: ‘O, ik verwerp Christus niet. Ik houd van hem. Het is alleen dat zoveel christenen zo weinig lijken op hun Christus. Als christenen echt zouden leven naar wat ze lezen in de Bijbel, zou heel India nu christen zijn.

Ik denk ook aan de heilige Franciscus. De kruistochten naar het Heilige Land vond hij niet in de Geest van Christus. Dus maakte Franciscus in 1218 een alternatieve kruistocht, met als enige wapens gebed, liefde en barmhartigheid. Prachtig toch? De Waldenzen waren een groep volgelingen van Christus die hevig vervolgd zijn. Ze vochten niet terug, geïnspireerd door het voorbeeld van Jezus. Ook de Quakers keurden geweld af. Voor hen was en is het verkeerd om beroepsmilitair te worden. Want oorlog bevordert haat, bedrog, wreedheid. Het besmet hele gemeenschappen met woede, angst, trots en liefdeloosheid. ‘Dergelijke harstochten doven het Innerlijke Licht.’ Het waren ook de Quakers die slavernij radicaal afkeurden terwijl het gros van de christenen daar nog geen probleem in zag.

Een spaak in het wiel steken

En toch. Ik ben een twijfelpacifist. Want ik heb wel makkelijk praten hier in Nederland. Wat weet ik nou helemaal van al dat moordend onrecht in de wereld? Moet je je kinderen laten vermoorden onder het motto van ‘de andere wang toekeren’? En hoe zit het met al die Amerikanen en Canadezen die – vaak amper volwassen – op het strand van Normandië hun leven gaven voor mijn vrijheid? Zeg ik: ‘Van mij had het niet gehoeven’? Ik denk ook aan Dietrich Bonhoeffer. Een predikant die, geïnspireerd door de Bergrede en door Gandhi, jarenlang pacifist was. Maar later kwam hij op andere gedachten. Hij vond het bewind van Hitler zo demonisch, dat hij het gerechtvaardigd vond om ‘een spaak in het wiel te steken’. Hij hielp mee aan een aanslag op de Führer, die overigens mislukte.

Wanneer vecht je, wanneer vlucht je, wanneer laat je je meevoeren als een lam? Of geeft de Geest hier raad over als het nodig is? In zijn ‘Ethiek’ stelt Bonhoeffer: ‘Jezus leeft en handelt niet vanuit het weten van goed en kwaad, maar vanuit de wil van God.’ In het kennen van Zijn wil, komt het op gebed aan. ‘Verberg Uw geboden niet voor mij.’

Auteur: Gertjan de Jong op Habakuk.nu

Zou heel Nederland christelijk worden als christenen leefden zoals Jezus?

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Spector

Spector

Spector

Spector